In Geen categorie

Voordat hij een gevierd schilder, de eigenaar van een prachtig pand aan de Keizersgracht (nu Museum Van Loon) en de echtgenoot van een puissant rijke society lady werd, was Ferdinand Bol ook gewoon een jongen uit Dordrecht. ‘Ferdinandus’ werd op 24 juni 1616 gedoopt als oudste zoon van Balthasar en Tanneke Bol. De familie behoorde tot de gegoede burgerij van Dordrecht, vader Bol was een succesvol chirurgijn. Dit was goed nieuws voor hun zoons Ferdinand en Jan: er kon worden geïnvesteerd in hun opleiding. Jan, de jongere broer van Ferdinand werd net als zijn vader chirurgijn, en Ferdinand besloot schilder te worden.

We weten weinig van zijn leerperiode voordat Ferdinand Bol naar Amsterdam kwam. Deenige bewaard gebleven bron over Bols jeugd, de in 1718 gepubliceerde biografie door Arnold Houbraken, is ondanks het feit dat beiden in dezelfde stad opgroeiden onbetrouwbaar gebleken. Volgens Houbraken verhuisde de familie naar Amsterdam toen Ferdinand Bol twee of drie jaar oud was. Hij vermeldt tevens dat Rembrandt Bols enige leermeester is geweest. De familie bleef echter in Dordrecht en diverse archiefstukken plaatsen Ferdinand Bol nog tot eind 1635 in deze stad, waarbij hij zichzelf als schilder identificeert. Hij was dus al een volleerd kunstenaar, toen hij op zijn twintigste in Rembrandts atelier in Amsterdam arriveerde.

 
Links: Ferdinand Bol, Zelfportret, leunend op een balustrade, ca. 1647 (Particuliere collectie) | Rechts: Ferdinand Bol, Gideons offer, 1640 (Museum Catharijneconvent, Utrecht)

Bol begon als discipel in het atelier van Rembrandt. Dit hield in dat hij specifieke aspecten van Rembrandts schildertrant moest leren beheersen, maar ook bijdroeg aan het werk van zijn meester en zelfstandig werk maakte. De eerste geschreven bron die Ferdinand Bol in het atelier van Rembrandt plaatst, is een opschrift achterop een tekening van Rembrandt van omstreeks 1636. Rembrandt somt daar een aantal werken op van leerlingen, onder wie ‘Fardijnandus’, die hij heeft verkocht, en andere werken die nog gemaakt moeten worden.

Bol bleef zo’n vier jaar bij Rembrandt, waardoor diens invloed op hem zich sterker en langduriger heeft doen gelden dan bij zijn tijdgenoot Govert Flinck, die eerder bij Rembrandt in de leer was geweest. Bol hield lang vast aan wat hij van Rembrandt had geleerd en ontwikkelde pas rond 1650 een helderder kleurenpalet en een gladdere schildertrant. Bovendien produceerde Bol als enige leerling van Rembrandt een aanzienlijk grafisch oeuvre, met zo’n twintig knap geëtste prenten als resultaat. Het vroegst bekende gesigneerde en gedateerde werk van Bol, en daarmee het begin van zijn zelfstandige loopbaan, is Gideons offer uit 1640.

Wil je weten hoe het Ferdinand Bol verging als zelfstandig meester? Lees verder op de blog van het Amsterdam Museum. Vanaf 13 oktober zie je in Museum Het Rembrandthuis en het Amsterdam de dubbeltentoonstelling Ferdinand Bol en Govert Flinck: Rembrandts meesterleerlingen.

Meer informatie: https://www.rembrandthuis.nl/nl/verwacht-tentoonstelling-over-ferdinand-bol-en-govert-flinck/

Recente berichten

Geef een reactie