In Geen categorie

In het jaar dat hij de opdracht kreeg de Nachtwacht te schilderen, maakte de Rembrandt ook deze ets van ‘de kleine Stinkmolen’. Nog in de zeventiende eeuw heeft iemand achterop deze prent een zinnetje geschreven, waarin deze molen abusievelijk wordt aangezien voor een molen in de buurt van Katwijk die in het bezit was van Rembrandts grootvader. Die molen zag er echter heel anders uit.

De prent laat een landelijke tafereel zien. Een groot deel van het huidige Amsterdam was tot in het begin van de twintigste eeuw nog weiland. Op de hoek van de huidige Marnixstraat en de Passeerdersstraat was tot voor kort het ouderenhuis Sint Bernardus gevestigd. In de zeventiende eeuw lag hier het bolwerk de Passeerder, later het bolwerk Osdorp genoemd. Het was één van de negentien fortificaties van de stadswal. Dit deel van de verdedigingsgordel van Amsterdam was in de jaren 1611-1613 voltooid.

Precies op deze plek stond een molen die Rembrandt twee keer heeft vastgelegd, in een tekening en in een ets. ‘De kleine Stinkmolen’ was eigendom van het Zeemleerbereidersgilde en werd gebruikt om gelooid leer zachter te maken door het met levertraan te bewerken. De naam van de molen dankte hij waarschijnlijk aan de stank die hierbij vrijkwam. Bij dit type molen, een zogenoemde ‘bovenkruier’, kon de kap worden gedraaid met behulp van een ‘staartbalk’ en een ‘kruirad’.

Rembrandt, De molen, 1641. Ets, enige staat. Museum Het Rembrandthuis, Amsterdam

Rembrandt, De molen, 1641. Ets, enige staat. Museum Het Rembrandthuis, Amsterdam

Recente berichten
Comments
  • B.den Hartog
    Beantwoorden

    Precies dezelfde molen heeft Rembrandt
    vastgelegd op een olieverfschilderij.
    Het schilderij hangt in het Upton House
    In Engeland.

Geef een reactie